Kerstavonddienst 2016

Lezingen : Lucas 2 : 1-7
Mattheus 25: 31-40
 

Een eigentijds kerstverhaal.

Een man en een vrouw zijn onderweg. Om zich te laten inschrijven.
Maar waar? Toen,nu,in alle tijden.
Het kan hen niet schelen als ze maar ergens ingeschreven worden.
Want in hun land van herkomst is geen plaats voor hen.
In Syrië wordt Alek geboren. Een veilige omgeving toen. Maar dat wordt anders als er een burgeroorlog uitbreekt
waar strijdgroepen (zoals Isl.Staat) en grootmachten uit Oost- en West zich mee bemoeien.
Veel mensen vluchten uit hun weggebombardeerde huizen en ook Alek moet vluchten voor zijn leven.
Tante Malvina ontfermt zich over Alek die op dat moment 13 jaar is. In haar gezin wordt Alek opgenomen
en ook een kleiner meisje Stella. Ze komen uiteindelijk terecht in een van de grotere steden in Turkije.
Maar Syrische vluchtelingen zijn niet altijd gewenst in dit land.
Ze hebben geen rechten, kunnen geen beroep doen op voorzieningen zoals medische zorg en
kinderen mogen niet naar school. Voor Alek ziet het er nog slechter uit. Hij heeft geen enkel document dat hem een
gezicht geeft. Hij heeft wel steeds een geboortebewijs, maar wordt als illegaal behandeld. Hij kan zich niet laten inschrijven…
Alek  trouwt met Stella die ook door tante Malvina als pleegkind was opgenomen.
Het feestje vindt plaats in een kleine kring van vrienden en bekenden.
Intussen probeert hij identiteitspapieren te krijgen. Nergens kunnen ze zich laten inschrijven.
 Ze zien geen andere mogelijkheid dan maar op goed geluk naar het Westen gaan.
Voor veel geld worden in ze door onbekende mensen naar Europa gebracht en komen in Nederland terecht.
En daar begon de hele (papieren) strijd opnieuw: omdat ze geen papieren hebben, kunnen ze
zich niet laten inschrijven. Ze bestaan niet op papier, dus bestaan ze helemaal niet ,zijn ze illegaal.
Hier zou het kerstverhaal al kunnen stoppen: van inschrijving is geen sprake.
Maar het gaat verder. Ze zoeken onderdak. En krijgen dat in een AZC  ergens in Nederland.
Om hun asielaanvraag af te wachten. Intussen raakt Stella zwanger en wordt Mike geboren.
Welke toekomst kunnen ze hem bieden?
Geen plaats voor deze mensen. Omdat ze zich niet kunnen laten inschrijven.
Maar wie zegt dat?
In de kinderbijbel lezen we over een herbergier die aan Maria en Jozef vertelt dat er
geen plaats is in de herberg. Maar in de bijbel wordt helemaal niet gesproken over
een herbergier. Over niemand. Er wordt alleen melding gemaakt door de schrijver
Lukas dat er geen plaats is in het stedelijke nachtverblijf of de herberg = slaapplaats.
Geen plek om hun hoofd neer te leggen.
In het grieks staat er: ou topos = geen plaats. Daar komt ons woord ‘Utopie’
vandaan. Utopei = een droombeeld: een ideaal, dat niet te verwezenlijken is.
Een ideale wereld die buiten de werkelijkheid blijft, waar je alleen van kunt dromen.
Want in onze wereld is vaak geen plaats voor daklozen, voor vluchtelingen, voor
mensen zonder verblijfsvergunning, mensen zonder naam, rechtelozen…er wordt
niet met hen gerekend, ze tellen niet mee.
Wie zegt dat?
Geen plaats.
Of toch….een stal. Het is bij de beesten af. Maar wel warm. Wel een dak boven je
hoofd. Beter iets dan niets. Iemand heeft hun nood gezien. En is creatief aan de
gang gegaan. Ruimte geschapen. Plaats gemaakt.
Zoals de Schepper plaats geschapen heeft…
Wie heeft er plaats gemaakt? Wie is zo creatief geweest?
De herbergier?
Wie is dat?
Het doet me denken aan het verhaal dat Jezus verteld heeft
en dat we ook gelezen hebben over de komst van de Mensenzoon.
"ik was een vreemdeling en jullie namen mij op en dat hebben jullie voor mij gedaan."
De hoofdrol is aan de herbergier gegeven: die niet genoemd wordt in het verhaal,
maar het is iemand die plaats gemaakt heeft voor mensen die geen plek hadden om
hun hoofd neer te leggen.
Zo is het leven van Jezus begonnen. Zonder het te weten heeft de herbergier de
Mensenzoon een plaats gegeven. Van een Utopie werkelijkheid gemaakt.
Van zulke herbergiers, mensen die hun medemensen in nood herkennen en helpen,
moet de wereld het hebben. Plaatsmakers voor mensen, die er niet mogen zijn.
Het kerstverhaal van toen blijkt actueler dan ooit.
En hoe het met Alek verdergaat? Uiteindelijk zou hij horen of er plaats is voor hem, zijn vrouw en hun kind.
Dat er engelen mogen zijn die deze boodschap komen brengen…